Самарқандда конденсирланган муҳитлар молекуляр спектроскопиясининг долзарб муаммолари муҳокама қилинмоқда
Самарқанд давлат университетида 1972–1985 йилларда ректор лавозимида ишлаган, кўзга кўринган олим, Ўзбекистон Фанлар академияси академиги, Ўзбекистон Республикаси фан арбоби Акбар Отахўжаев таваллудининг 100 йиллигига бағишланган “Конденсирланган муҳитлар молекуляр спектроскопиясининг долзарб муаммолари” мавзусидаги VI халқаро конференция ўз ишини бошлади.
Анжуманни Ўзбекистон Республикаси фан арбоби, Олий Мажлис Сенати аъзоси, СамДУ ректори Рустам Холмуродов очиб бериб, академик Акбар Отахўжаевнинг бой ҳаёти ва сермаҳсул илмий фаолияти ҳақида батафсил маъруза қилди.
Дарҳақиқат, Акбар Отахўжаев суюқликлар анизотропиясининг релаксация вақтини аниқлашнинг спектроскопик усулини яратди, бу усул суюқлик ва эритмалардаги молекулаларнинг иссиқлик ҳаракатини ўрганишда қўлланди. Олим суюқлик молекулаларининг айланиш ҳаракатчанлиги нафақат назария томонидан башорат қилинганидек, балки уларнинг шаклига ҳам боғлиқлигини аниқлади. Шунингдек, у транслацион кўтарилиш тезлиги ва молекулаларнинг йўналишини ўзгартириш ўртасидаги боғлиқликни топди. Физик 1971–1972 йилларда бошқа олимлар билан биргаликда янги ҳодисани – эритмани ажратишнинг критик нуқтасига яқинлашганда Релейнинг сочилиш қонуни чизиқлари шаклининг кескин ўзгаришини кашф этди.
Тадбирда Ўзбекистон Фанлар академияси вице-президенти Саъдулла Раҳмонов сўзга чиқиб, конференция қатнашчиларини қутлади ва илмий анжуманнинг аҳамиятига тўхталиб ўтди.
Анжуманда хорижлик олимларнинг иштироки ҳам диққатга сазовор бўлди. Жумладан, Ўзбекистон Республикаси фан арбоби, АҚШнинг Техас университети профессори, СамДУ фахрий профессори ва Квант маркази илмий раҳбари Анвар Зоҳидов, Санкт-Петербург давлат университети профессори Петер Толстой, Жанубий Кореянинг Гванжу Фан ва технологиялар институти профессори Ҳёнг Сукнинг маърузалари қатнашчиларда катта қизиқиш уйғотди ва қизғин кутиб олинди.
Шунингдек, тадбирда академик Акбар Отахўжаевнинг набираси, АҚШнинг сунъий интеллект соҳасидаги стартап компанияси муҳандиси Искандар Отахўжаев иштирок этиб, бобоси ҳақидаги илиқ хотиралари билан ўртоқлашди.
Халқаро конференция ўз ишини шўба йиғилишларида давом эттирмоқда. Икки кун давом этадиган конференцияда конденсирланган муҳитлар молекуляр спектроскопиясининг долзарб муаммолари дунё олимлари томонидан муҳокама қилинади.
