Нарпайда нима янгиликлар бўлади?

Халқ депутатлари вилоят Кенгаши томонидан Нарпай туманини 2026 йилда ижтимоий-иқтисодий ривожлантириш чора-тадбирлари дастури тасдиқланди.

Унга кўра, 2026 йилда туманда саноат ишлаб чиқариш ҳажмини 1 триллион 598 миллиард сўмга, қишлоқ хўжалиги маҳсулотлари ҳажмини 3 триллион 438 миллиард сўмга, хизматлар ҳажмини 1 триллион 811 миллиард сўмга, қурилиш ишларини 286 миллиард сўмга ҳамда чакана савдо айланмасини 2 триллион 288 миллиард сўмга етказиш режалаштирилган. Қурилиш дастурлари доирасида 13 та обектда 71,3 миллиард сўмлик қурилиш ишлари, жумладан, 2 та мактаб (670 ўрин), 2 та давлат мактабгача таълим ташкилоти (240 ўрин) ва 7 та тиббиёт муассасаси (550 ўрин) барпо этиш режалаштирилган. 41 километр автомобил йўлини таъмирлаш, 58 километр ичимлик суви тармоғини тортиш, 29 километр янги электр тармоқлар тортиш, 45 та трансформатор пункти қуриш, 443 километр электр тармоқларини жорий ва мукаммал таъмирлаш ҳамда 154 та трансформаторни таъмирлаш кўзда тутилган.

“Яширин иқтисодиётнинг” олдини олиш мақсадида жорий йилда 4921 та юридик ва жисмоний шахсдан 90,3 миллиард сўм қўшимча манба аниқланади. Йил якунида камбағаллик даражасини 4 фоиздан 2,2 фоизга, ишсизлик даражасини 4,8 фоиздан 3,3 фоизга қисқартириш, камбағал оилаларни барқарор бандлик хизматлари билан қамраб олиш ва даромад келтирадиган фаолият турларига йўналтириш режалаштирилган. Йил давомида 1,8 минг оила ва уларнинг 7,9 минг нафар оила аъзоси камбағалликдан чиқарилади, беш мингдан ортиқ фуқаро доимий ишга жойлаштирилади, қарийб 2,8 та иш ўрни соядан чиқарилади.

Йил давомида кичик ва ўрта бизнес субектларига 360 миллиард сўмлик, “Маҳалла лойиҳаси” дастури доирасида 45,7 миллиард сўмлик, “Оилавий тадбиркорлик” дастури доирасида 23,7 миллиард сўмлик имтиёзли кредитлар ажратиш кўзда тутилган. Шунингдек, “Бизнесга биринчи қадам” дастури доирасида 14,3 миллиард сўмлик имтиёзли кредит ажратилади. 1,8 мингдан ортиқ фуқаро вақтинча меҳнат қилиш учун хорижга ишга юборилади, 337 нафари касбга ва чет тилларига ўқитилади.

Туманнинг Истиқлол, Чайкал, Соҳибкор ва Кўк-ота маҳаллаларида драйвер лойиҳалари амалга оширилади, Янги Ўзбекистон қиёфасидаги маҳалла дастурига киритилган Тортувли ва Хўжақўрғон маҳаллаларида лойиҳаларни амалга ошириш, жойларда 290 та ҳунармандчилик ташкил қилиш режалаштирилган. Оғир тоифадаги Умид, Олти ўғил, Ипак йўли, Тоткент, Хўжакарзон ва Муқимий маҳаллаларида аҳоли яшаш шароити яхшиланади, тадбиркорларга қулай шароит яратилади.

Йил давомида 155 миллион долларлик (шундан, 88 миллион доллар манзилли лойиҳалар ҳамда 67 миллион доллар истиқболли лойиҳалар ҳисобига) хорижий инвеститсиялар ва кредитлар жалб қилинади. Тепа маҳалласида жойлашган “Ургут” ЭИЗ ҳудудида қиймати 7 миллион долларлик темир бетон ишлаб чиқариш лойиҳасини бошлаш режалаштирилган.

Туманнинг инвеститсия имкониятлари ҳамда салоҳиятидан келиб чиқиб саноат, хизматлар соҳаси ва қишлоқ хўжалиги йўналишлари бўйича ҳудудга мос 20 та янги истиқболли лойиҳа таклифлари ишлаб чиқилади, тумандаги 8 та йирик лойиҳанинг тўлиқ қувватда ишлаши таъминланади.

Умуман, туманда иккинчи чоракдан бошлаб йил якунигача ҳудудий инвеститсия дастурлари доирасида 40 та лойиҳани ишга тушириш ва 626 та иш ўрни яратиш мақсад қилинган.

Апрел ва июл ойларида туман делегатсияси Хитой ва Туркияга расмий ташрифни амалга ошириши назарда тутилган.

Саноат йўналишида қиймати 19,1 миллион доллар бўлган 19 та, хизматлар кўрсатишда қиймати 46 миллион долларлик 24 та, қишлоқ хўжалигида қиймати 2,5 миллион долларлик 4 та лойиҳа амалга оширилади.

Қурилиш соҳасида бу йил 127 хонадонли 3 та уй-жой қурилиши, 3 та кўп қаватли уй-жойни таъмирлаш, “Яшил макон” умуммиллий лойиҳаси доирасида 1 миллион тупдан ортиқ дарахт ва бута кўчатлари экилиши режалаштирилган. 2 та умумтаълим мактаби, 2 та мактабгача таълим ташкилоти, 6 та соғлиқни сақлаш обекти қуриш, реконструксия ва таъмирлаш ишлари олиб борилади. Хўжақўрғон ва Тортуви маҳаллаларида 2,8 километр ариқ бетонлаштирилади, 1 та светофор қурилади, 4,2 километр пиёдалар йўлаги барпо этилади, 4 километр йўл таъмирланади, 35-мактаб учун спорт зал қуриш, 5 дона трансформатор, 340 дона таянч устун ўрнатиш, 13 километр электр тармоғи тортиш ҳам бу йилги режалар сирасига киритилган. Чархин маҳалласида 1 та трансформатор ўрнатилади, 0,6 километр электр тармоқ тортилади, 0,3 километр пиёдалар йўлаги қурилади, 12 та тунги ёритиш чироғи ўрнатилади.

Қишлоқ жойларни комплекс ривожлантириш лойиҳаси доирасида 1 та давлат мактабгача таълим ташкилоти, 4 та мактаб, 1 та оилавий поликлиника биноси реконструксия қилинади. Шунингдек, 41 километр ички йўлни таъмирлаш, 20 та транформатор ўрнатиш, 60 километр электр, 58 километр ичимлик суви тармоғини тортиш, 4 километр пиёдалар йўлаги қуриш режалаштирилган. "Камбағалликдан фаровонлик сари" дастури асосида 11 километр ички йўл таъмирланади. Тегишли дастурлар ва ички молиявий имкониятлар ҳисобидан 5 та иншоот ҳамда 100 километр ичимлик сув тармоғи қурилади, ичимлик суви ва оқова сув иншоотларига 11 дона электр тежамкор насослар ўрнатилади. Бу ишлар натижасида аҳолининг марказлашган ичимлик суви билан таъминланганлик даражаси 75 фоизга, оқова билан таъминлаш даражаси 15,2 фоизга етказилади.

Туманда замонавий илғор агротехнологияларни қўллаш орқали 3021 гектар майдонга “Шинжон” усулида чигит экилади. Йил давомида 3,6 минг гектар майдонда сув тежовчи технологиялар жорий этилади.

2026 йил ҳосили учун асосий майдонларга 320 гектар картошка, эртаки экинлардан бўшайдиган такрорий майдонларга 30 гектар полиз экинлари экилади. 6390 гектар бошоқли дон экинларидан гектарига 90-95 центнер ҳосилдорликка эришиш кутилмоқда. Асосий турдаги қишлоқ хўжалиги экинлари, жумладан, ғалладан ва эртаки экинлардан бўшайдиган такрорий майдонлардан ҳамда деҳқон хўжаликларидан “Бир маҳалла-бир маҳсулот” тамойили асосида 87,8 минг тонна сабзавот маҳсулотлари етиштирилади.

Туманда гўшт (тирик вазнда) ишлаб чиқаришни 9 минг тоннага, сут ишлаб чиқаришни 98 минг тоннага (103 фоиз), паррандалар бош сонини 750 минг бошга (109,7 фоиз), тухум ишлаб чиқаришни 42 миллион донага (100 фоиз) га етказиш режалаштирилган. Қорамолчиликни ривожлантириш йўналишида 7,3 миллиард сўмлик, паррандачиликда 3 миллиард сўмлик лойиҳалар амалга оширилади.

Тиббиёт йўналишида 55 минг 466 нафар 40 ва ундан катта ёшдаги аҳоли юрак қон-томир ва қандли диабет касаллигини эрта аниқлаш мақсадида оммавий скринингдан, 10 минг 617 нафар 35-55 ёшдаги аёллар бачадон бўйни скринингидан ўтказилади. 2-10 ёшли 35 минг 448 нафар болалар гелминтоз, 3-18 ёшли 51 минг 752 нафар болалар онкогематологик касалликларни эрта аниқлаш мақсадида оммавий ва селектив скринингдан ўтказилади.

Йил якунигача компютер дастурлаш соҳасида фаолият олиб бораётган корхоналар сони 3 тага кўпаяди, ИТ Парк резидентлари хизматлари ҳажмини 60,5 миллиард сўмга етказиш режалаштирилган.

Бу лойиҳалар ва режаларнинг амалга оширилиши туманда аҳолининг ижтимоий ҳимоясини таъминлаш, ишсиз фуқароларнинг доимий иш ўрнига эга бўлиши, янги имкониятларнинг ишга туширилиши ва иқтисодий барқарорликка эришишда муҳим замин яратади.