Dunyoda qancha metro bor?
Dunyoda yerosti transporti hisoblangan metrolar soni 414 tadan 168 tagacha sanaladi.
Ayrimlari bilan tanishing:
London metrosi dunyodagi eng qadimgi xisoblanadi. U 1863 yilda ochilgan va bug‘ bilan ishlaydigan mashina yordamida harakatlangan. Faqat 1896 yilda elektrovozlar bilan jihozlangan. London metrosining yarmidan ko‘prog‘i yuzadan o‘tadi. Yo‘lning ayrim yerosti qismi oddiy tog‘ tunnellaridan iborat. London metrosining uzunligi 408 kilometr. U 11 ta liniya va 268 ta stansiyadan tashkil topgan.
Ikkinchi o‘rinni Parij metrosi egallaydi. 1900 yilda ochilgan. Ko‘pchilik stansiyalar orasidagi masofa uzoq emas. Platformada ketayotib sal egilib qarasangiz bemalol navbatdagi bekatni ko‘rishingiz mumkin. Shunisi qiziqki, ayrim liniyalarda vagon eshiklari faqat qo‘l bilan ochiladi. Metroga tushish yo‘laklari ayvonli qilib qurilgan. Hokimiyat hozirda zamonaviy tarzda yangilamoqda. Biroq parijliklar bundan norozi, ular qadimgi yerosti inshooti Eyfel minorasi singari o‘tmish yodgorligi bo‘lib qolishi tarafdori.
Chuqurligi bo‘yicha dunyoda Sankt-Peterburg metrosi yetakchi va eng qadimgi xisoblanishi mumkin edi. U 1820 yilda loyihalashtirilgan, ammo juda ko‘p fojiaviy sabablarga ko‘ra faqat 1941 yilga kelib qurila boshlagan, 1955 yilda ochilgan. Chuqurligi 60 metr. Sizot suvi va botqoqlik quruvchilarni shunday chuqurlikda metro barpo etishga majbur qilgan.
Eng tirband yerosti transporti Tokio metrosi hisoblanadi. Ayrim vagonlar faqat ayollar va bolalarga mo‘ljallangan. Yapon metrosida to‘lov tizimi juda chalkash. Har bir stansiyada to‘lov har xil, birida chipta sotib olsangiz, birida avtomat kassa amal qiladi. Tokio metrosi xavfsizlik nuqtai nazaridan suv toshqini, zilzilaga qarshi tizim bilan jihozlangan: falokat ro‘y bersa metro avtomatik ravishda to‘xtaydi va barcha eshiklar zich yopiladi.
Pekin metrosi uzoq vaqt eng yopiq yerosti transporti hisoblab kelingan. 1960 yilda qurilishi boshlanib 1970 yilda ishga tushgan bu metroga chet elliklar tushishi qat’iy man qilingan. Xitoyliklar esa ish yuzasidan metroga tushayotgani haqida ishxonasidan berilgan ma’lumotnomani ko‘rsatishi shart.
Uzunligi bo‘yicha Shanxay metrosi birinchi o‘rinda turadi. Uzunligi 500 kilometr. Vaholanki, uning qurilishi yaqindagina - 1993 yilda boshlangan edi.
Eng qimmat metro Shvetsiya poytaxti Stokgolmda - chipta 36 kron turadi (taxminan 5,19 dollar). Eng arzon chipta Shimoliy Koreya poytaxti Pxenyanda. Bu yerda chipta 5 von (taxminan atigi 0.003579 dollar).
T.Shomurodov tayyorladi.