Суд раиси: “хориждан туриб, ишончнома орқали ажрашаётганлар кўпайди”
Бу кишини қувонтиради. Лекин оилавий ажримлар сони бўйича вилоятимиз республика миқёсида тўртинчи ўринда экани кишини ташвишга солади. Оилавий ажримдан сўнг келинни хонадондан чиқариш ёки аксинча, уни уйга олиб кириш масаласи юзасидан мурожаатлар бўйича ҳам вилоятимизда рақамлар салмоқли. Болалар таъминоти, яъни алимент ундириш ҳам табиийки, катта фоизни ташкил этаётир.
– Оилавий ажралишларда кишини ларзага соладиган жиҳат ажралиш учун сабабларнинг арзимаслигидир, – дейди фуқаролик ишлари бўйича вилоят суди раиси Маъруфжон Тожибоев. –Айниқса, хориждан туриб, ишончнома орқали ажрашаётган оилаларнинг йилдан-йилга кўпайиб бораётгани ачинарли. Ҳақиқатан ҳам ўтган йили судларга ажралиш бўйича 4 911 та даъво аризалари киритилган бўлса, судлар томонидан жами даъво аризаларининг 71 фоизи қаноатлантирилган, 23 фоизи рад этилган. 500 та оила судларнинг жамоат ташкилотлари билан ҳамкорликдаги саъй-ҳаракатлари туфайли сақлаб қолинган.
Мутахассиснинг сўзларига кўра, оилалардаги можаролардан кейин аёл ота-онасининг уйига кетиб, бир неча йил ўтгач, судга мурожаат қилиши эътиборга олинса, ўртача уч йил вақт давомида бирга яшамасдан ўзаро ажрашиб, судга мурожаат қилганлар жами кўрилган ишларнинг 60 фоизга яқинини ташкил қилади. Бу эса ёш оила арзимаган сабабларга кўра аразлашиб қолган дастлабки бир ой ёки бир йил давомида жамоатчилик томонидан яраштириш ишлари етарли даражада олиб борилмаганини кўрсатади, дейди у.
– Биринчи навбатда оиланинг муқаддаслигини ёшлар онгига сингдиришга қаратилган тизимли тарғибот ишларини кучайтириш, уни такомиллаштириш лозим. Хусусан, уйланмоқчи бўлган йигитлар, аввало, ўзини, турмуш ўртоғини таъминлай олиши, эр билан хотин соғлом бўлиши, оиланинг муқаддаслиги ҳамда турмуш қураётган аёл унинг давомчиси бўлмиш зурриёдининг онаси эканлигини тушуниб етиши шарт. Ажрашишга аҳд қилган оила эса аризани судга эмас, авваламбор, маҳалла фуқаролар йиғинига топширса, мақсадга мувофиқ бўларди. Масала маҳалланинг яраштириш комиссияси аъзолари, фаоллари иштирокида ўрганилса, кўп ажралишларнинг олдини олиш мумкин. Тўғри, ҳозир ҳам аризалар хотин-қизлар қўмиталарига берилиб, ҳамкорликда яраштириш ишлари олиб борилади. Аммо судгача келган оила ярашишда сусткашлик қилади. "Мана, суд идораларигача келдик, энди барибир бирга яшолмаймиз", – дея аҳдидан қайтишни ўзига эп кўрмайдиганлар ҳам бор. Ажралишларнинг аксарияти 20-30 ёшлилар орасида бўлгани туфайли уларнинг ҳаёт паст-баландини тушунмаслиги, фарзанд, оила қадрини ҳис этмаслиги шундай хулосага келишга ундайди.
Гулруҳ МЎМИНОВА.