Телефон билан боғлиқ янги фирибгарлик
30 дақиқа молиявий ҳаётингизни вайрон қилиши мумкин.
Бу оддий телефон фирибгарлиги эмас — у анча хавфлироқ.
Уларга сизнинг пулларингиз, паролингиз ёки ишончингиз керак эмас.
Уларга фақат сизнинг яхшилигингиз керак.
Сўнгги вақтларда савдо марказлари, бекатлар, бозорлар ва жамоат жойларида “ёрдам сўраш орқали фирибгарлик” деган янги усул пайдо бўлди.
Фирибгарлар одатда яхши кийинган ўрта ёшли ёки катта ёшли одамлар бўлади. Улар телефондан фойдаланишни билмаслигини, пенсия ёки субсидия миқдорини текширмоқчи эканини ёки нотўғри саҳифани босиб юборганини айтиб, телефонни кўриб беришингизни сўрайди.
Хавфли жиҳати:
Сиз телефонни қўлга олганингизда, унда кўпинча видеоқўнғироқ амалга оширилаётган бўлади ёки экран ёзуви ва юзни аниқлаш функцияси ёқилган бўлади.
Қўнғироқнинг нариги томонида кимдир сизни кузатиб туради. Сиз ёрдам бераяпман, деб ўйлайсиз. Аслида эса биометрик маълумотларингиз йиғиб олинади.
Бу оддий фирибгарлик эмас. Бу сунъий интеллект ёрдамида биометрик идентификация орқали амалга ошириладиган фирибгарликдир.
Уларга пул керак эмас. Уларга сиз кераксиз.
Агар сиз телефонга қўл теккизсангиз (бармоқ изи), рақамлар ёки текширув кодларини овоз чиқариб ўқисангиз (овоз намунаси) ёки экранга қараб турсангиз (юз ҳаракатлари), сизнинг учта асосий биометрик белгингиз — бармоқ изи, овоз ва юз тасвири — ўғирланиши мумкин.
Замонавий сунъий интеллект сизнинг деярли мукаммал рақамли нусхангизни ярата олади.
Кейин содир бўладиган ҳолат қўрқинчли.
Фирибгарлар рақамли нусхангиздан онлайн кредитлар олиш, истеъмол қарзларини расмийлаштириш, кредит маблағларини нақдлаштириш ва юз ҳамда овоз орқали автоматик текширувдан ўтиш учун фойдаланиши мумкин.
30 дақиқа ичида сизга ажратилган барча кредит лимити ишлатиб юборилиши мумкин. Банк хабарномалари келганда, пул йўқолмаганини, аксинча, сиз катта қарзга ботганингизни тушуниб етасиз.
Ушбу 3 қоидани эслаб қолинг:
1. Ҳеч қачон бегона одамга телефондан фойдаланишда ёрдам берманг. Телефонни ушламанг, босманг, кўрманг ва овоз чиқариб ҳеч нарса ўқиманг, ҳатто “фақат бир марта босинг”, дейишса ҳам.
2. Номаълум видеоқўнғироқларга жавоб берманг. Дарҳол ўчиринг. Камерага қараб гапириш ёки юзни кўрсатиш илтимосларига рози бўлманг.
3. Бу хабарни кекса инсонлар, болалар ва самимий дўстлар билан улашинг. Фирибгарлар энди яхши одамларни нишонга олаяпти.
Охирги эслатма:
Ҳеч қачон “менга бундай бўлмайди” ёки “мен алданмайман” деб ўйламанг.
Айнан шу ишонч ва яхшиликни фирибгарлар ишлатади.