Elektromobillar yo‘ldan quvvat oladi
Keyingi yillarda elektromobillar butun dunyo bo‘ylab tobora ommalashib bormoqda. Buning asosiy sabablaridan biri — ularning ekologik jihatdan toza ekanidir.
Elektromobillar harakatlanish jarayonida havoga zararli gazlar chiqarmaydi, shu orqali atrof-muhit ifloslanishini kamaytiradi. Shu bilan birga, elektr energiyasida yuruvchi transport vositalarini ishlatish benzin yoki gaz yoqilg‘isida harakatlanuvchi avtomobillarga nisbatan ancha tejamkor hisoblanadi.
Biroq elektromobillar keng qo‘llanilishi yo‘lida bir qator muammolar mavjud. Eng asosiy kamchiliklardan biri — akkumulyatorlarni zaryadlash infratuzilmasining yetarli darajada rivojlanmaganidir. Zaryadlash stansiyalarini qurish katta mablag‘ talab qiladi, akkumulyatorni to‘liq yoki hatto tezkor usulda zaryadlash ham ancha vaqt oladi. Hozirgi kunda eng zamonaviy tezkor zaryadlash texnologiyalari ham kamida bir soat vaqtni talab qiladi, bu esa uzoq masofaga sayohat qiladigan haydovchilar uchun qo‘shimcha qiyinchilik tug‘diradi.
Aynan shu muammolarni hal etish maqsadida Yangi Zelandiyaning Oklend universiteti olimlari innovatsion va nisbatan arzon yechimni taklif qilmoqda. Ular ishlab chiqqan maxsus modul yordamida elektromobillar harakat vaqtidayoq zaryad olish imkoniga ega bo‘ladi. Texnologiyaning mohiyati shundaki, avtomobil yo‘lda harakatlanar ekan, g‘ildiraklar bilan yo‘l yuzasi o‘rtasidagi ishqalanish natijasida elektr energiyasi hosil bo‘ladi va ushbu energiya to‘g‘ridan-to‘g‘ri akkumulyatorga uzatiladi.
Yana bir e’tiborli jihati — zaryad uchun to‘lov tizimining avtomatlashtirilganidir. Avtomobil qancha quvvat olgan bo‘lsa, shu miqdordagi to‘lov elektron tarzda avtomatik ravishda hisob-kitob tizimiga o‘tkaziladi. Bu esa haydovchilar uchun qo‘shimcha qulaylik yaratadi va zaryadlash jarayonini yanada samarali qiladi.
Shu bilan birga, ushbu yangilik hozircha muayyan muammolardan xoli emas. Eng asosiy kamchilik — texnologiyani joriy etish uchun avtomobil yo‘llarini maxsus qoplama bilan qayta jihozlash talab etiladi. Bu esa ma’lum vaqt va moliyaviy sarflarni talab qiladi. Ammo shunga qaramasdan, mazkur texnologiya kelajakda elektromobillar sohasida katta burilish yasashi mumkin bo‘lgan istiqbolli yechim sifatida baholanmoqda.
Tog‘aymurod Shomurodov tayyorladi.
