Ўрта аср ракетаси

Кўпчилик ракетани ХХ асрда ихтиро қилинган, деб ўйлайди. Буни қарангки, олимларда ракета яратиш ғояси ХV асрдаёқ келган экан.

Сибиу қўлёзмаси ХХ асрдаги энг ноёб ва жумбоқ топилма ҳисобланади. Бу китоб 1961 йилда Руминиянинг Трансилвания ҳудудидаги Сибиу шаҳри архивида аниқланди. Қўлёзмани Бухарест университети профессори Дору Тодеричеиу топди. Уни XVI асрда шу шаҳарда яшаган ўрта аср ихтирочиси Конраад Хаас ёзган. У Австрияда туғилган, Трансилванияга Фердинад I империяси армияси таркибида келган ўқ отиш қуроли бўйича мутахассис хисобланган.

Сибиуда Хаас ҳарбий қурол-яроғ бўйича жавобгар қилиб тайинланган. Тодарчеиу китобни очганда 1556 йилда ёзилган ракетага оид сатрларни ўқиб ҳайратга тушди. Унда ҳақиқий ракетасозликка доир батафсил маълумотлар келтирилган, ракетани қурилиши, ишлаш принципи, кўп босқичли турлари қурилиши ҳақида ҳайратомуз маълумотлар келтирилганди.

Яна шуниси ҳайратланарлики, ўрта асрда ҳали ҳозиргидек техник имкониятлар бўлмаган ҳолда қандай қилиб уни яратиш мумкин эди. Олимлар бу жумбоққа ҳозиргача асосли жавоб топишгани йўқ. Фақат шу нарсани тахмин қилиш мумкинки, ўтмишда ҳозирги даражада, балки ундан юқори цивилизация мавжуд бўлгани аниқ. Кейинги йилларда дунёнинг турли бурчакларида одам, фан-техникага оид топилаётган археологик далиллар шундан дарак беради.

Т.Шомуродов тайёрлади.